Staðgöngumæðrun er umdeild. Nú er í gangi þáttur á Ruv sem sýnir vel efnaða danska homma sem langaði í barn, tvö frekar en eitt, og hvers þeir eru megnugir. Gátu pantað tvö börn, eitt handa hvorum. Í þættinum kemur fram að kona ,,lánar“ leg og líkama sinn, með þeim kostum og göllum sem því fylgir.
Inez Isabel Arnesen skrifaði pistil á snjáldursíðu um staðgöngumæðrun, þýðing er greinarhöfundar.
Hún hefur pistilinn á að segja; Við verðum að þora að segja hlutina eins og þeir eru.
Staðgöngumóðir er ekki ,,vingjarnlegur aðstoðarmaður“ sem ákveður að gefa barn sitt. Hún er kona sem lánar líkama sinn á markaði þar sem allt er hægt að kaupa- líka meðgöngu.
Að kalla hana ,,móður“ er í reynd lygi. Hún fær ekki að vera móðir. Hún á bara að vera líkami, verkfæri, geymsla. Þegar barnið fæðist skipta tilfinningar hennar, tengsl og þarfir engu máli. Samningurinn hljóðar upp á að hún segi sig frá réttinum um það sem hún réttilega hefur verið; fyrsti umönnunaraðilinn.
Og barnið? Það er söluvara.
Það er pantað fyrir fram.
Því er pakkað inn í samning og verðlista.
Það er afhent ,,kaupendum“ um leið og það fæðist.
Hvað gerir þetta fyrir heiminn?
Konan er gerð að „framleiðanda.“
Barnið verður að vöru, vöru sem er afleiðing viðskipta.
Tengsl milli móður og barns – kannski sterkasta líffræðilega tengingin sem konur þekkja – verður ,,villa“ sem þarf að skera burt.
Eru þær sjálfviljugar?
Þegar við tölum um ,,sjálfviljugar“ verðum við að vera heiðarleg. Hversu margar konur á vesturlöndum standa í röð til að ganga með annarra manna börn? Næstum engar. Hvar gerist þetta? Í fátækum löndum, þar sem konur hafa ekkert raunverulegt val. Þeim er þrýst inn á markað þar sem móðurkviður þeirra er leigður til ríkra, barnlausra para eða karla sem geta borgað.
Og hvað með börnin?
Við vitum frá rannsóknum um ættleiðingar og umönnun barna, að rof á geðtengslum snemma á ævinni við móður hafa afleiðingar. Þrátt fyrir það, veljum við viljandi að framkalla rofið með staðgöngumæðrun. Við segjum barninu: „Hún sem gekk með þig, hún var þinn öruggi heimur í níu mánuði – nú skiptir hún engu máli. Hún var bara líkami.“
Þetta er ekki kærleikur. Þetta er verslun. Þetta er iðnaður sem selur kvenlíkama og aðskilur börn frá mæðrum.
Að bera saman staðgöngumæðrun við ættleiðingu er að snúa öllu á hvolf. Ættleiðing snýst um að gefa barni sem þegar er til, heimili og örugga framtíð.
Staðgöngumæðrun snýst um að framleiða barn til að fullnægja óskum fullorðinna. Fyrra setur barnið í fyrsta sætið. Hið síðara er barnið til sölu.
Sérstakur erindreka kvenna og barna á vegum Sameinuðu þjóðanna hefur kallað eftir samstöðu þjóðanna um að banna staðgöngumæðrun. UN expert calls for worldwide ban on surrogacy – Gript
Helga Dögg Sverrisdóttir