Oprah Winfrey (71) hefur vakið mikla athygli á samfélagsmiðlum eftir að hún birti nýja mynd af sér þar sem hún sýnir nýtt og grennra útlit. Myndin, sem hún deildi á Instagram í tengslum við bókaklúbbinn sinn, hefur orðið eldsneyti í umræðu um lyf sem styðja við þyngdartap.
Winfrey hefur opinberlega viðurkennt að hún noti læknisávísuð lyf til að stjórna þyngd, lyf sem upprunalega voru þróuð fyrir sykursýki af tegund 2 en hafa á undanförnum árum notið gífurlegra vinsælda sem þyngdarmiðuð meðferð. Þar á meðal eru Ozempic og Wegovy, sem einnig hafa orðið mjög vinsæl hér á Íslandi.
Frá efasemdum til opinnar notkunar
Fyrir aðeins nokkrum árum gagnrýndi Winfrey þessi svokölluðu GLP-1 lyf harðlega og kallaði þau „auðvelda leið út“. Hún neitaði jafnframt að nota þau þrátt fyrir áralanga baráttu við þyngdarsveiflur. En í desember 2023 ákvað hún að stíga fram og lýsa yfir notkun sinni opinberlega. Hún sagði þá að hún væri „búin með skömmina“ og að þessi meðferð væri frekar „gjöf en leyndarmál“.
„Ég nota það þegar mér finnst ég þurfa á því að halda – sem verkfæri til að komast hjá því að detta í sama hjólfar,“ sagði hún í viðtali við People.
Ný nálgun eftir aðgerðir
Ákvarðanir Winfrey tengjast einnig heilsuferli hennar eftir hnéaðgerð árið 2021. Hún hóf þá reglulegar gönguferðir og setti sér nýjar markmið í hreyfingu. Samhliða því fór hún að skoða læknisfræðileg úrræði sem gætu hjálpað henni til lengri tíma.
Winfrey, sem áður var talskona WeightWatchers og átti hlut í félaginu, steig niður úr stjórn þess þegar hún viðurkenndi að hún væri farin að nota lyf við þyngdarstjórnun.
Almennt fyrirbæri – líka á Íslandi
Lyf eins og Ozempic og Wegovy hafa nú orðið alþjóðlegt fyrirbæri. Þau hafa hlotið mikla umfjöllun í fjölmiðlum vegna áhrifanna á líkamsþyngd, en einnig vegna skorts á framboði og umræðu um siðferðileg álitaefni tengd notkun þeirra. Á Íslandi hafa lyfin þegar notið vinsælda og margir sækjast eftir þeim bæði í tengslum við sykursýki og sem leið til að léttast.
Umræðan um Oprah endurspeglar þannig stærra samhengi þar sem lyf sem áður voru lítt þekkt hafa á fáum árum breytt þyngdarstjórnun hjá milljónum manna – þar á meðal Íslendingum.