Bresk stjórnvöld sæta enn á ný harðri gagnrýni vegna fyrirhugaðrar innleiðingar á nýjustu viðbót við Online Safety Act, en það eru lög sem gagnrýnendur segja geta opnað fyrir fordæmalaust eftirlit ríkisins með einkasamskiptum almennings.
Í nýrri grein er því haldið fram að lögin, sem voru samþykkt í valdatíð Íhaldsflokksins en nú hrint í framkvæmd af Verkamannaflokknum, veiti fjölmiðla- og fjarskiptayfirvöldum vald til að þvinga skilaboðaþjónustur til að skanna einkaskilaboð notenda, jafnvel þótt þau séu dulkóðuð.
Bresk stjórnvöld hafa reynt að halda þessum þvingunum leyndum en Nútíminn hefur áður sagt frá því að Apple risinn vann mál gegn breskum stjórnvöldum um að málaferlin færu fram opinberlega en Apple er eina fyrirtækið sem hefur barist fyrir því að málaferlin séu gerð opinber, svo ekki er vitað hvaða önnur fyrirtæki þurfa að verjast njósnum breskra stjórnvalda.
Apple sigrar í deilu við bresk stjórnvöld sem vildu halda réttarhöldum leyndum
Skanna skilaboða á tæki notenda
Í umdeildu ákvæði laganna er kveðið á um að yfirvöld geti krafist þess að fyrirtæki skanni skilaboð notenda til að greina innihald skilaboðanna og senda til eftirlitsaðila áður en þau eru send. Stjórnvöld halda því fram að þessar aðgerðir tengist forvörnum gegn kynferðisofbeldi gegn börnum og hryðjuverkum.
Samkvæmt gagnrýnendum þýðir þetta samt í raun að skilaboð verði greind á tæki notenda áður en þau eru dulkóðuð og send, sem geri alla dulkóðun tilgangslausa og gefi breskum stjórnvöldum ótakmarkaðan aðgang að einkaskilaboðum allra í landinu.
Þar með myndu hver einustu skilaboð, hvort sem um er að ræða texta-, mynd- eða hljóðskilaboð verða skoðað í rauntíma, óháð því hvort viðkomandi sé grunaður um glæpsamlegt athæfi eða ekki. Gagnrýnendur segja þetta jafngilda fordæmalausu eftirliti með einkalífi borgaranna.
Þessi njósnastarfsemi Breta takmarkast þó ekki eingöngu við eigið land heldur vilja þeir fá aðgang að skilaboðum notenda um allan heima, þar á meðal Íslendinga.
Stefnt að innleiðingu í apríl 2026
Samkvæmt opinberum yfirlýsingum er gert ráð fyrir að eftirlitsstofnanir ljúki undirbúningi í apríl 2026 og að tæknin verði tekin í notkun stuttu seinna. Þá yrði unnt að gera notkun hennar að skyldu fyrir skilaboða- og samfélagsmiðlafyrirtæki sem vilja starfa í Bretlandi.
Bent er á að tæknifyrirtæki hafi þegar lýst yfir miklum áhyggjum. Nokkur þeirra hafa gefið til kynna að þau séu tilbúin að draga sig alfarið út af breskum markaði frekar en að láta iundan kröfum stjórnvalda þar í landi sem brjóta á friðhelgi friðhelgi allra notenda á heimsvísu.
Ótti við misnotkun
Andstæðingar laganna hafa bent á að þó svo að yfirskyn þeirra séu barátta gegn hryðjuverkum og barnavernd muni þetta óhjákvæmilega verða til þess að stjórnvöld muni nú njósna um allt sem áður féll undir friðhelgi einkalífsins, þar á meðal pólitískar skoðanir, húmor eða einkasamtöl.
Sérfræðingar í netöryggi hafa jafnframt bent á að ekki sé tæknilega mögulegt að framkvæma eftirlit á slíkum skala án þess að glufur myndist sem geti verið misnotaðir af glæpamönnum, erlendum ríkjum eða öðrum óprúttnum aðilum.