Írsk stjórnvöld hyggjast nú bjóða allt að 10.000 evrur, eða rúmlega 1,5 milljónir króna, í styrk til hælisleitendafjölskyldna sem eru tilbúnar að hætta við hælisumsókn sína og snúa aftur til heimalands síns.
Einstaklingar geta fengið allt að 2.500 evrur í slíkan styrk.
Aðgerðinni er ætlað að bregðast við djúpstæðri húsnæðiskrísu sem hefur þrengt að hælisleitendakerfinu og valdið því að hundruð umsækjenda hafa neyðst til að búa í tjöldum eða á götunni.
Samkvæmt nýju kerfi munu þeir sem sóttu um hæli fyrir 28. september og bíða enn eftir úrskurði eiga rétt á styrknum ef þeir samþykkja sjálfviljugir brottför.
Svipað kerfi er til staðar í Bretlandi, þar sem hælisleitendum eru boðin allt að 3.000 pund fyrir að fara sjálfviljugir heim.
Skiptar skoðanir á fyrirkomulaginu
Micheál Martin forsætisráðherra Írlands hefur varið tillöguna og segir hana bæði skynsama og hagkvæma.
Hann telur rétt að hvetja þá sem vita að þeir uppfylli ekki skilyrði til verndar til að snúa heim með reisn frekar en að halda áfram að bíða í vonlausri stöðu.
„Ef fólk veit í hjarta sínu að það fær ekki hæli, til dæmis ef það er í raun efnahagslegur innflytjandi, þá finnst mér það rökrétt að veita stuðning við heimförina. Það hjálpar bæði einstaklingunum sjálfum og kerfinu í heild,“ sagði Martin.
Fulltrúar Sósíaldemókrataflokksins sögðu hana „hægri öfgastefnu dulbúna sem hagræðingu“ og óttast að hún muni ýta undir andúð í garð innflytjenda.
Vaxandi þrýstingur vegna fjölgunar
Árið 2024 voru met 18.560 hælisumsóknir skráðar í Írlandi, en aðeins um 30% þeirra voru samþykktar.
Samtals fluttu um 150.000 manns til Írlands á tímabilinu 2023–2024, þar af voru aðeins 30.000 þeirra írskir ríkisborgarar að snúa heim.
Flóttafólk frá Úkraínu er um 100.000 af þeim sem komið hafa, auk hælisleitenda frá Afríku og Mið-Austurlöndum.
Í dag eru um 33.000 manns í kerfi alþjóðlegrar verndar á Írlandi, samanborið við 7.244 árið 2017.
Kostnaður við hvern hælisleitanda er nálægt 70 pundum á dag og hefur hækkað um þriðjung á tveimur árum.
Í lok síðasta árs upplýsti Írska flóttamannanefndin að 3.001 hælisleitandi væri heimilislaus í landinu sem eru fleiri en nokkru sinni áður.