Huginn Þór Grétarsson, sem segist starf sem sjálfboðaliði innan Samtaka um Karlaathvarf, skrifaði grein þar sem hann gagnrýnir hugtakið nauðgunarmenning og umfjöllun stjórnvalda og hreyfinga um kynferðisofbeldi sem tengist hugtakinu. Í greininni heldur hann því fram að rangar alhæfingar hafi fest sig í sessi í opinberri umræðu og að karlar séu næstum undantekningalaust málaðir upp sem gerendur á meðan hlutirnir séu mun flóknari en svo.
Segir umræðuna byggja á áróðri
Huginn Þór gagnrýnir það sem hann kallar áróður um kynferðisofbeldi og telur að ákveðnar kvennahreyfingar, stofnanir og stjórnvöld hafi stuðlað að því að draga upp einhliða mynd af vandanum. Að hans mati hafi hugtök á borð við feðraveldi, ofbeldismenn og nauðgunarmenning verið notuð til að lýsa samfélagi þar sem karlar séu almennt settir í hlutverk gerenda og konur í hlutverk þolenda.
Hann segir slíka orðræðu niðrandi gagnvart karlmönnum og telur að fjölmiðlar og opinberar stofnanir hafi tekið þátt í að viðhalda henni með því að taka þátt í að alhæfa.
Í greininni segir hann einnig að umræðan hafi ratað inn í skólakerfið og vísar til kennsluefnis sem hann segir að sé gefið út með stuðningi ýmissa hagsmunasamtaka. Þar sé meðal annars fjallað um hugtakið nauðgunarmenningu sem félagslegt fyrirbæri sem viðhaldi kynferðisofbeldi.
Vísar til tölfræði lögreglu
Til stuðnings málflutningi sínum vísar Huginn Þór til árlegrar könnunar lögreglu meðal almennings þar sem spurt er um reynslu fólks af ofbeldi og brotum. Samkvæmt þeim gögnum segjast um 2,1 til 2,6 prósent svarenda hafa orðið fyrir einhvers konar kynferðisbroti innan tiltekins árs.
Af þeim hópi segjast 12,4 prósent hafa orðið fyrir nauðgun samkvæmt niðurstöðum sem hann vitnar til fyrir árið 2025. Það jafngildir um 0,32 prósentum allra svarenda í könnuninni.
Huginn Þór segir að þegar horft sé til svarhlutfalls og annarra þátta sem geti haft áhrif á niðurstöður megi ætla að raunhlutfall gerenda sé enn lægra. Hann áætlar að um 0,2 til 0,3 prósent fólks gæti hafa framið nauðgun á tilteknu tímabili og telur það benda til þess að aðeins mjög lítill hópur beri ábyrgð á slíkum brotum.
Segir nauðgun ekki menningareinkenni
Í greininni fjallar hann einnig um hugtakið menningu og segir að til að eitthvað teljist menning þurfi það að endurspegla sameiginleg gildi og viðmið stórs hluta samfélagsins.
Að hans mati standist hugtakið nauðgunarmenning ekki þá skilgreiningu þegar litið sé til Íslands. Hann bendir á að nauðgun sé refsiverð samkvæmt lögum og að almenningsálit sé sannarlega skýrt gegn slíkum brotum.
Huginn Þór segir að þótt hvert tilfelli kynferðisofbeldis sé alvarlegt og hræðilegt brot sé rangt að nota þau til að lýsa heilli þjóð eða samfélagi.
Sjálfboðaliði hjá Samtökum um Karlaathvarf
Í lok greinarinnar segir höfundur að markmið hans sé að stuðla að umræðu sem byggi á staðreyndum um ofbeldi og að bregðast við því sem hann telur vera niðrandi orðræðu í garð karlmanna.