Margt af því sem embætti sérstaks saksóknara gerði í kjölfar bankahrunsins þoldi ekki dagsins ljós, að mati Sigurður G. Guðjónssonar, hæstaréttarlögmanns. Þetta kom fram í viðtali Frosta Logasonar á Brotkasti í morgun, þar sem fjallað var um ásakanir um ólögmætar rannsóknaraðgerðir, náið samstarf ákæruvalds og slitastjórna – og umdeilda meðferð skýrslna hjá embætti Ríkissaksóknara.
Sigurður segir löngu komið skýrt í ljós að rannsóknaraðgerðir sérstaks saksóknara, þar á meðal hleranir á símtölum lögmanna og skjólstæðinga þeirra, hafi verið ólögmætar. „Það er náttúrulega að koma í ljós að margt sem embætti sérstaks saksóknara gerði á þeim tíma þoldi ekki dagsins ljós,“ sagði hann.
Hleranir settar upp til að hlusta á viðbrögð við blaðamannafundi
Í viðtalinu lýsir Sigurður atburðarás sem hann segir varpa skýru ljósi á það sem Jón Óttar Ólafsson hefur greint frá í viðtölum við Brotkast. Þar segir hann slitastjórn Glitnis hafa höfðað mál í New York gegn meðal annars Pálma Haraldssyni, sem var skjólstæðingur Sigurðar á þeim tíma, Jóni Ásgeiri Jóhannessyni og Ingibjörgu Pálmadóttur – á sama tíma og sérstakur saksóknari hafði engin mál til rannsóknar gegn þessum aðilum.
Að sögn Sigurðar var blaðamannafundi slitastjórnarinnar frestað um einn dag af tæknilegum ástæðum, þar sem embætti sérstaks saksóknara hefði ekki náð að setja upp hlerunarbúnað í tæka tíð. Tilgangurinn hafi verið að tryggja að hægt væri að hlera þá sem fengju vitneskju um málshöfðunina í New York.
Þegar Frosti Logason spurði hvort þetta væri lögmætt svaraði Sigurður afdráttarlaust:
„Þetta er náttúrulega allt kolólögmætt.“
„Skítur á floti“ innan embættisins
Sigurður rifjaði jafnframt upp að þegar Jón Óttar og Guðmundur Haukur Gunnarsson heitinn hlutu réttarstöðu sakbornings árið 2012, hafi Ríkissaksóknari áttað sig á því að meðferð sakamála innan embættis sérstaks saksóknara væri verulega ábótavant. Þrátt fyrir það hafi ekkert verið gert.
„Þegar ríkissaksóknari áttaði sig á því að það væri ekkert nema skítur á floti inn í embætti sérstaks saksóknara þegar kæmi að meðferð sakamála, þá var ekkert aðhafst í þessu máli,“ sagði Sigurður.
Hann gagnrýnir jafnframt að enn, árin 2025 og 2026, sé Jón Óttar aftur til rannsóknar vegna meintra gagnaleka – þrátt fyrir að lekinn hafi, að hans mati, verið kerfislægur innan embættisins. Hann segir skiptastjóra þrotabúa hafa haft greiðan aðgang að skjalageymslum sérstaks saksóknara.
Ríkissaksóknari hafi verið upplýstur um ólögmæta starfshætti sérstaks saksóknara – en ekkert aðhafst
Skýrslur ekki í samræmi við hljóðupptökur
Í viðtalinu var einnig rætt um misræmi milli hljóðupptaka yfirheyrslna og uppritaðra skýrslna sem lagðar voru til grundvallar í máli Jóns Óttars. Frosti Logason benti á að frásagnir um samskipti ákveðinna aðila innan embættisins við skiptastjóra hefðu horfið úr skýrslunum.
Sigurður segir slíkt ekki vera ákvörðun vélritara heldur stjórnanda rannsóknarinnar.
„Það er einhver sem stjórnar rannsókninni sem lætur það hverfa sem er óþægilegt fyrir samstarfsaðila innan réttarvörslukerfisins,“ sagði hann og bætti við að það kæmi ekki á óvart þótt svör fengjust seint – eða alls ekki – frá Ríkissaksóknara.
Ríkissaksóknari kemst ekki undan
Í lok viðtalsins ræddi Frosti þá staðreynd að Nútíminn hafi sent ítrekaðar fyrirspurnir til Sigríður Friðjónsdóttir, Ríkissaksóknara, án þess að fá svör. Að mati Sigurðar er ríkisstofnunum og framkvæmdarvaldshöfum almennt skylt að svara erindum fjölmiðla innan hæfilegs tíma.
„Ríkissaksóknari þarf auðvitað að segja frá og svara því hvers vegna uppritaðar skýrslur eru ekki í samræmi við hljóðupptökurnar og hvers vegna eitthvað var fellt út. Þessu þarf ríkissaksóknari að svara – hann getur ekkert komist undan því,“ sagði Sigurður.
Nútíminn hefur sent embætti ríkissaksóknara fyrirspurnir og ítrekanir frá því í byrjun desember en enn hafa engin efnisleg svör borist.